- Τα smart glasses αντιμετωπίζουν αυξανόμενους περιορισμούς σε δικαστήρια, στρατιωτικές βάσεις και εξεταστικά κέντρα παγκοσμίως.
- Η αθέατη καταγραφή και οι δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης δημιουργούν σοβαρά ζτήματα παραβίασης της ιδιωτικότητας και του GDPR.
- Η καθημερινή χρήση τέτοιων συσκευών στην Ελλάδα απαιτεί απόλυτη προσοχή για την αποφυγή ποινικών κυρώσεων και νομικών εμπλοκών.
Όσο τα smart glasses ξεφεύγουν από τα στενά όρια των tech enthusiasts και μπαίνουν στην καθημερινότητά μας, τόσο φουντώνει η συζήτηση για τα όρια της ιδιωτικότητας. Το ζήτημα δεν μένει πλέον σε θεωρητικό επίπεδο: από δικαστήρια μέχρι εξεταστικά κέντρα, στρατιωτικές βάσεις και συναυλίες, οι πρώτοι σοβαροί περιορισμοί είναι ήδη γεγονός.
Αν και καμία χώρα δεν έχει προχωρήσει μέχρι στιγμής σε καθολική απαγόρευση των έξυπνων γυαλιών, οι χώροι στους οποίους η χρήση τους «κόβεται» αυξάνονται συνεχώς. Και αυτό δημιουργεί έναν σημαντικό πονοκέφαλο για τους κατόχους τους, αφού περιορίζεται η ελευθερία χρήσης μιας συσκευής που διαφημίζεται ως καθημερινό αξεσουάρ.
Παγκόσμια μέτρα και απαγορεύσεις
Στην απέναντι πλευρά του Ατλαντικού δεν υφίσταται ομοσπονδιακό «μπλόκο», όμως οι τοπικές αρχές και οι οργανισμοί παίρνουν την κατάσταση στα χέρια τους. Στη Νέα Υόρκη, για παράδειγμα, τα smart glasses έχουν ήδη φάει «κόκκινη» στις δικαστικές αίθουσες. Ο λόγος είναι προφανής: η παρουσία μιας αθέατης κάμερας σε χώρους όπου κατατίθενται ευαίσθητες πληροφορίες δημιουργεί τεράστια νομικά ρίσκα.
Αντίστοιχους περιορισμούς έχουν υιοθετήσει τα δικαστήρια στη Philadelphia, τη Hawaii και τη North Carolina, ενώ η US Air Force απαγορεύει ρητά στο προσωπικό να φορά τέτοιες συσκευές εν ώρα υπηρεσίας. Την ίδια στιγμή, στη Νότια Κορέα απαγορεύθηκαν αυστηρά στις εξεταστικές αίθουσες για την αποφυγή περιστατικών αντιγραφής στις εθνικές εξετάσεις Suneung.
https://pagead2.googlesyndication.com/pagead/js/adsbygoogle.js?client=ca-pub-9816651697894810
(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});
Το νομικό πλαίσιο στην Ελλάδα
Στην Ευρώπη και την Ελλάδα, η καταγραφή κάποιου χωρίς τη συγκατάθεσή του, ειδικά όταν περιλαμβάνει ήχο ή ιδιωτικές στιγμές, συνιστά κατάφωρη παραβίαση του GDPR. Στις δικές μας δοκιμές σε παρόμοια wearables, διαπιστώσαμε πόσο λεπτή είναι η γραμμή ανάμεσα στην τεχνολογική ευκολία και στην παράνομη επιτήρηση.
Στη χώρα μας, η χρήση κρυφών καμερών εμπίπτει στον Ν. 4624/2019 και σε πολλές περιπτώσεις αποτελεί ποινικό αδίκημα βάσει του Άρθρου 370Α του Ποινικού Κώδικα. Το γεγονός ότι ένα ζευγάρι γυαλιών διαθέτει μια μικρή φωτεινή λυχνία LED δεν αρκεί για να θεωρηθεί ο συνομιλητής επαρκώς ενημερωμένος ότι καταγράφεται.
Η παγίδα της καταγραφής στην πράξη
Το βασικό πρόβλημα με τα έξυπνα γυαλιά είναι η διαφάνεια. Ένα smartphone το βλέπεις όταν κάποιος το σηκώνει για να τραβήξει φωτογραφία, ενώ τα γυαλιά καταγράφουν από το ύψος του κεφαλιού σου χωρίς να κινούν υποψίες. Στο αεροδρόμιο της Βαρκελώνης, για παράδειγμα, ζητήθηκε από χρήστη να αφαιρέσει τα γυαλιά του κατά τον έλεγχο ασφαλείας, ακόμα κι αν βρισκόταν απλώς σε τηλεφωνική κλήση.
Αυτή η έλλειψη διακριτών ορίων κάνει τους υπεύθυνους ασφαλείας σε δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους να αντιδρούν σπασμωδικά, απαγορεύοντας εντελώς τη χρήση τους. Στο εργαστήριο του TechNoid παρατηρήσαμε ότι οι κατασκευαστές θα πρέπει σύντομα να ενσωματώσουν πιο εμφανείς ενδείξεις λειτουργίας αν δεν θέλουν να βρεθούν αντιμέτωποι με καθολικά «μπλόκα».
https://pagead2.googlesyndication.com/pagead/js/adsbygoogle.js?client=ca-pub-9816651697894810
(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});
Η άποψή μας στο TechNoid
Εμείς στο TechNoid πιστεύουμε ότι τα smart glasses αποτελούν ένα από τα πιο συναρπαστικά gadgets της εποχής μας, προσφέροντας μοναδικές δυνατότητες POV καταγραφής και άμεσης επικοινωνίας. Ωστόσο, η τεχνολογική πρόοδος δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για την καταπάτηση των προσωπικών δεδομένων. Όπως δεν ανεχόμαστε την παράνομη βιντεοσκόπηση από κρυφές κάμερες σε δημόσιους χώρους, έτσι πρέπει να αντιμετωπίζονται και τα αδιάκριτα camera glasses. Η αυτορρύθμιση των χρηστών αποδείχθηκε ανεπαρκής, οπότε οι αυστηρότεροι έλεγχοι και τα τοπικά “μπλόκα” είναι μονόδρομος μέχρι να επικρατήσει ο απόλυτος σεβασμός στην ιδιωτικότητα.
Συχνές Ερωτήσεις για τα Smart Glasses και την Ιδιωτικότητα
Επιτρέπεται να φοράω smart glasses στον δημόσιο δρόμο στην Ελλάδα;
Ναι, η κατοχή και η χρήση τους σε εξωτερικούς χώρους δεν απαγορεύεται οριζόντια, αρκεί να μην καταγράφετε συστηματικά τρίτους χωρίς τη συγκατάθεσή τους, κάτι που παραβιάζει το GDPR και τον Ποινικό Κώδικα.
Αρκεί η φωτεινή λυχνία LED για να είναι νόμιμη η καταγραφή;
Όχι απαραίτητα. Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές αρχές προστασίας δεδομένων, μια μικρή λυχνία δεν θεωρείται επαρκής και σαφής ειδοποίηση προς τους ανυποψίαστους πολίτες που βρίσκονται στον ίδιο χώρο.
Πού απαγορεύονται αυστηρά τα έξυπνα γυαλιά;
Σε δικαστικές αίθουσες, στρατιωτικές εγκαταστάσεις, εξεταστικά κέντρα και συνέδρια κυβερνοασφάλειας, όπου ο κίνδυνος διαρροής ευαίσθητων πληροφοριών είναι τεράστιος.
Θα υπάρξουν πιο αυστηροί νόμοι στο μέλλον;
Εφόσον οι κατασκευαστές δεν βελτιώσουν τα συστήματα οπτικής ειδοποίησης, οι εθνικές αρχές και η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζουν ήδη αυστηρότερες ρυθμίσεις και περιορισμούς.
