Ψηφιακή επεξεργασία αμφισβητήσεων τελωνείων

Τι αλλάζει στη διαδικασία αμφισβήτησης

Η ΑΑΔΕ κάνει πίσω τη σφραγίδα και την ταινία και ανοίγει τα αρχεία τελωνειακών διαφορών στο ψηφιακό περιβάλλον. Μέχρι τώρα, οι αγωνίζονταν με χαρτιά, γραμματοκιβώτια και χρονοτριβή. Από τώρα, κάθε αμφισβήτηση για δασμολογική κατάταξη, φορολογητέα αξία ή ποσοστό ΦΠΑ εμπορευμάτων που εισάγονται στην Ελλάδα πέρνει ψηφιακή δίοδο και εξετάζεται από εξειδικευμένη επιτροπή σε αποκλειστικό χρόνο: δέκα εργάσιμες ημέρες.

Αυτό δεν είναι μόνο θέμα ταχύτητας. Πίσω από την ψηφιοποίηση κρύβονται τρεις σημαντικές αλλαγές: καθαρές αρμοδιότητες των ΠΕΤΑ, αυστηρότερες εγγυήσεις αμεροληψίας και τυποποιημένα έντυπα που αφαιρούν το χώρο για αυθαίρετες ερμηνείες.

Πώς υποβάλλεις αμφισβήτηση μέσω myAADE

Αν εσύ ή η εταιρεία σας είστε παραλήπτες εμπορευμάτων και διαφωνείτε με μία απόφαση του τελωνείου κατά τον εκτελωνισμό, δεν πας πια στο τελωνείο με έντυπα. Ανοίγεις τον υπολογιστή σου, μπαίνεις στο myAADE.gov.gr με τα δικά σου διαπιστευτήρια και ακολουθείς τη διαδρομή:

Τα αιτήματά μου → Νέο Αίτημα → Τελωνεία → Εισαγωγές (Import) – Εμπορεύματα γενικά → Αμφισβήτηση ενώπιον της Πρωτοβάθμιας Επιτροπής Τελωνειακών Αμφισβητήσεων (ΠΕΤΑ)

Εκεί συμπληρώνεις τα στοιχεία της αμφισβητούμενης απόφασης, τα δικά σου στοιχεία ως παραλήπτης και το αιτιολόγιό σου — δηλαδή γιατί πιστεύεις ότι το τελωνείο έκανε λάθος. Δεν υπάρχει έγγραφο που πρέπει να περάσει από πέντε διαφορετικά χέρια. Αποστέλνεις ψηφιακά, και το σύστημα κατανέμει την υπόθεση στην αρμόδια ΠΕΤΑ της Τελωνειακής Περιφέρειας που ελέγχει τον τελωνείο εισαγωγής σας.

Οι ΠΕΤΑ και οι προθεσμίες: πόσο γρήγορα λαμβάνεις απόφαση

Τώρα έρχεται το σημαντικό μέρος: χρόνος και χρόνος χρειάζεται για να πάρεις απόφαση.

• 10 εργάσιμες ημέρες: Αυτή είναι η προθεσμία για να εξετάσει η ΠΕΤΑ το αίτημά σου και να εκδώσει απόφαση.
• 2 επιπλέον εργάσιμες ημέρες: Μετά την έκδοση, η απόφαση κοινοποιείται σε εσένα (στάλνεται ψηφιακά στον λογαριασμό σου στο myAADE).

Αν κάνεις τα μαθηματικά, το αργότερο σε δύο εβδομάδες ημερολογιακού χρόνου θα ξέρεις αν κερδίζεις ή χάνεις την αμφισβήτηση. Σε σχέση με τις παλαιότερες διαδικασίες που μπορούσαν να κρατήσουν μήνες ή ακόμα και χρόνια, είναι ραγδαία αλλαγή.

Στις ΠΕΤΑ συμμετέχουν τεχνικοί υπάλληλοι με εξειδίκευση στο συγκεκριμένο θέμα της κάθε υπόθεσης — δεν είναι γραφειοκράτες που διαβάζουν από ένα πρότυπο. Αν η αμφισβήτηση αφορά τη δασμολογική κατάταξη, στην επιτροπή είναι κάποιος που ξέρει από δασμολογία. Αν αφορά φορολογητέα αξία, έχει εμπειρία σε αποτίμηση εμπορευμάτων.

Ποια θέματα εξετάζουν οι ΠΕΤΑ

Δεν κάνουν όλα όσα θέλεις. Οι ΠΕΤΑ έχουν καθορισμένες αρμοδιότητες — αυτό είναι ουσίας, γιατί σημαίνει ότι κάθε θέμα εξετάζεται από την κατάλληλη εξουσία.

Μπορεί να αμφισβητήσεις:

• Δασμολογική κατάταξη: Το τελωνείο έθεσε το προϊόν σας στο λάθος κεφάλαιο του δασμολογίου. Για παράδειγμα, σας κατέταξε ως “σίδηρο” ενώ είναι “χάλυβας” — και η διαφορά στη δασμολογία είναι μεγάλη.
• Φορολογητέα αξία: Διαφωνείτε με την τιμή που υπολόγισε το τελωνείο για τον υπολογισμό των δασμών και του ΦΠΑ. Ίσως σας χρέωσε υψηλότερη αξία από αυτήν που πραγματικά πληρώσατε.
• ΦΠΑ, Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ) ή άλλους φόρους: Αμφισβητείτε τον ποσοστό ή την ίδια την εφαρμογή του φόρου στα εμπορεύματά σας.

Αυτό που ΔΕΝ μπορείτε να αμφισβητήσετε ενώπιον της ΠΕΤΑ είναι προσδιοριστικές αποφάσεις της τελωνειακής διοίκησης που έχουν γενική ισχύ ή αποφάσεις που αφορούν θέματα εκτός του εκτελωνισμού (π.χ. πολιτική κλάδου, έξοδα διατελωνέας).

Γιατί η αμεροληψία είναι κρίσιμη για εσένα

Η ΑΑΔΕ ήξερε ότι αν κάποιος απ’ τους εργαζόμενους που είδε πρώτος την υπόθεσή σας στο τελωνείο θα κάθεται και στην επιτροπή που εξετάζει την αμφισβήτηση, θα έχετε ήδη χάσει. Γι’ αυτό εισήγαγε αυτόματη εξαίρεση: δεν μπορούν να ψηφίσουν για την αίτησή σας υπάλληλοι που συνδέονται υπηρεσιακά με:

• Την έκδοση της αρχικής απόφασης που αμφισβητείτε.
• Το ίδιο το τελωνείο από το οποίο προέρχεται η υπόθεση.

Αυτό μπορεί να φαίνεται μία λογική προστασία, αλλά στην πράξη είναι θεμελιώδη. Ο άνθρωπος που πήρε την αρχική απόφαση δεν μπορεί να “αμυνθεί” γι’ αυτήν ξανά έναντι σας. Η εξέταση γίνεται από άλλα μάτια.

Η άποψή μας στο TechNoid

Στο TechNoid καλύπτουμε τεχνολογία, όχι διοικητικό δίκαιο — αλλά αυτό που συμβαίνει εδώ είναι κρίσιμο για κάθε εταιρεία που εισάγει εμπορεύματα. Η ψηφιοποίηση της διαδικασίας και η καθορισμένη προθεσμία των 10 ημερών είναι βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση.

Όμως, ας είμαστε ειλικρινείς: δέκα εργάσιμες ημέρες είναι ο νόμιμος χρόνος, αλλά στην πράξη θα δούμε αν σεβαστεί. Η ψηφιοποίηση μπορεί να γλιτώσει χρόνο, αλλά εξαρτάται και από τη στελέχωση των ΠΕΤΑ — αν έχουν αρκετούς ανθρώπους για να εξετάσουν τις υποθέσεις. Και υπάρχει ένα ερώτημα που δεν απαντά η απόφαση: τι γίνεται αν δεν συμφωνήσεις με την απόφαση της ΠΕΤΑ; Υπάρχει δεύτερο επίπεδο προσφυγής (π.χ. δευτεροβάθμια επιτροπή), ή πρέπει ευθέως στο δικαστήριο;

Αν εσείς δουλεύετε στο εμπόριο και εισάγετε συχνά εμπορεύματα, θα σας συμβουλεύαμε να δοκιμάσετε τη νέα διαδικασία σε μία μικρή δοκιμαστική υπόθεση πριν ανταχθείτε για μεγάλα ποσά. Ο νόμιμος χρόνος είναι γραμμένος στο χαρτί, αλλά η πραγματικότητα διαδικασιών στη δημόσια διοίκηση κινείται πολύ πιο αργά από ό,τι υπόσχονται τα έγγραφα.