Η ανάπτυξη των κέντρων δεδομένων έχει εκτοξευθεί τα τελευταία χρόνια, με τις εταιρείες τεχνολογίας να αναζητούν τρόπους που θα τους επιτρέψουν να ανταποκριθούν στις αυξανόμενες απαιτήσεις υπολογιστικής ισχύος, ειδικά για εφαρμογές όπως η τεχνητή νοημοσύνη. Αν και χιλιάδες κέντρα δεδομένων συνεχίζουν να κατασκευάζονται στη στεριά, ορισμένες χώρες εξερευνούν καινοτόματα μοντέλα λειτουργίας, όπως αυτά που βρίσκονται κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το υποθαλάσσιο κέντρο δεδομένων Shanghai Lingang, χωρητικότητας 24 MW, που αναπτύχθηκε από την HiCloud Technology σε συνεργασία με την κρατική China Communications Construction.
Πρόσφατα, η Κίνα παρουσίασε το πρώτο υποθαλάσσιο κέντρο δεδομένων παγκοσμίως, το οποίο λειτουργεί με αιολική ενέργεια. Το έργο, που κόστισε περίπου 238 εκατομμύρια δολάρια, βρίσκεται ανοιχτά της Σαγκάης και είναι βυθισμένο 10 μέτρα κάτω από την επιφάνεια του νερού, τροφοδοτούμενο κυρίως από ένα υπεράκτιο αιολικό πάρκο.
Η πρόκληση της ενέργειας στους τομείς υπολογιστών
Η ενεργειακή κατανάλωση του συγκεκριμένου υποθαλάσσιου κέντρου είναι κατά 20% περίπου χαμηλότερη σε σύγκριση με αντίστοιχες χερσαίες εγκαταστάσεις, χάρη στη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Επιπλέον, η φυσική ψύξη που επιτυγχάνεται μέσω της βύθισης μειώνει τη χρήση γλυκού νερού, που είναι μια σημαντική περιβαλλοντική ανησυχία για πολλές εγκαταστάσεις της ξηράς.
Όπως αναφέρει η κινεζική κυβέρνηση, «σε σύγκριση με τα παραδοσιακά κέντρα δεδομένων, το έργο έχει σχεδιαστεί ώστε να χρησιμοποιεί πάνω από 95% πράσινη ηλεκτρική ενέργεια, μειώνοντας την κατανάλωση ενέργειας κατά 22,8% και φτάνοντας σε μείωση της χρήσης νερού και γης κατά 100% και 90% αντίστοιχα».
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Νερού, Περιβάλλοντος και Υγείας του Πανεπιστημίου των Ηνωμένων Εθνών, οι παγκόσμιες υπολογιστές ανήκουν να καταναλώσουν έως και 9,3 τρισεκατομμύρια λίτρα νερού μέχρι το 2030, ποσότητα ικανή να καλύψει τις ανάγκες σε πόσιμο νερό περίπου 1,3 δισεκατομμυρίων ανθρώπων. Αυτή η προοπτική καθιστά επιτακτική ανάγκη για τους επενδυτές να εξετάσουν καινοτόμες λύσεις στην κατασκευή και λειτουργία των κέντρων δεδομένων.
Η στήριξη της ανάπτυξης κέντρων δεδομένων από τη κινεζική κυβέρνηση είναι έντονη, τόσο σε πολιτικό όσο και σε χρηματοδοτικό επίπεδο. Από τις 32 χώρες που φιλοξενούν κέντρα δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης, το 90% εντοπίζεται σε Κίνα και ΗΠΑ, όπως αναφέρει έκθεση του ΟΗΕ. Και οι δύο αυτές χώρες στοχεύουν να γίνουν ηγέτες στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης και της υπολογιστικής τεχνολογίας.
Ενώ πολλές εγκαταστάσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να βασίζονται σε ορυκτά καύσιμα, η Κίνα συνειδητά υιοθετεί ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προσπαθώντας να μειώσει την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα και να ενισχύσει την ενεργειακή της ασφάλεια για τις επόμενες δεκαετίες.
Η υποβρύχια καινοτομία της Microsoft
Πριν από αυτό, η HiCloud είχε παρουσιάσει το πρώτο εμπορικό υποβρύχιο κέντρο δεδομένων στον κόσμο στο τροπικό νησί Χαϊνάν το 2023. Το Shanghai Lingang όμως είναι το πρώτο της κατηγορίας του που τροφοδοτείται από νωπή υπεράκτια αιολική ενέργεια, προσφέροντας ένα πρότυπο για την πράσινη ανάπτυξη. Παράλληλα, η Microsoft εργάζεται πάνω στο πρώτο της υποβρύχιο κέντρο κοντά στις Όρκνεϊ στην Σκωτία από το 2018, ωστόσο την τελευταία περίοδο οι πληροφορίες σχετικά με τις εξελίξεις είναι περιορισμένες.
Ο Δρ Χαντζιάνγκ Ντονγκ του Πολυτεχνείου του Χονγκ Κονγκ σημειώνει ότι «η Microsoft είχε την πρωτοπορία στην αποδεικτική εφαρμογή ιδεών, ενώ η Κίνα φέρνει την εμπορική εφαρμογή οιουδήποτε σχετικού προγράμματος πιο γρήγορα λόγω της συνδυαστικής προσέγγισης των πολιτικών και βιομηχανικών δυνάμεων».
Ωστόσο, οι κίνδυνοι που συνδέονται με την ανάπτυξη υποβρύχιων κέντρων είναι ακόμα σε μεγάλο βαθμό άγνωστοι, αν και ενδέχεται να επηρεάσουν τα θαλάσσια οικοσυστήματα. Ειδικοί εκτιμούν ότι οι αυξημένες θερμοκρασίες θα είναι περιορισμένες και ενδεχομένως διαχειρίσιμες.
## Η άποψη του TechNoid.gr
Η εξέλιξη στην υποβρύχια υποδομή δεδομένων ανοίγει ενδιαφέροντες ορίζοντες για το μέλλον των τεχνολογικών υποδομών. Η καινοτομία αυτή θα μπορούσε να αποτελέσει πρότυπο για άλλες χώρες, ωθώντας την αγορά της τεχνητής νοημοσύνης προς πιο πράσινες και αποδοτικές κατευθύνσεις. Όσο η ζήτηση για υπολογιστική ισχύ αυξάνεται, η στρατηγική αυτή της Κίνας μπορεί να επηρεάσει και την ελληνική αγορά, αν κριθεί απαραίτητο. Η πρόβλεψη μας είναι ότι οι εξελίξεις σε αυτόν τον τομέα θα παραμείνουν συγκεντρωμένες στην προώθηση της βιωσιμότητας, έχοντας σοβαρές συνέπειες και για την ενεργειακή πολιτική στην περιοχή μας.

