Κάθε χρόνο, το Παγκόσμιο Συνέδριο Ογκολογίας (ASCO) αποτελεί το σημείο αναφοράς για τις τελευταίες εξελίξεις στον τομέα της ογκολογίας, διαμορφώνοντας τις στρατηγικές αντιμετώπισης του καρκίνου σε παγκόσμιο επίπεδο.
Στο φετινό συνέδριο, που διεξήχθη στο Σικάγο, οι εξελίξεις στον καρκίνο του παγκρέατος και στους καρκίνους κεφαλής και τραχήλου αποτέλεσαν κεντρικό θέμα, ενώ οι νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις κέρδισαν την προσοχή της επιστημονικής κοινότητας.
«Σημαντικές πληροφορίες παρουσιάστηκαν επίσης για τον καρκίνο του μαστού, που αναμένεται να επηρεάσουν δραματικά την καθημερινή κλινική πρακτική. Παρόλο που δεν προέκυψε κάποια δραστική αλλαγή, οι μελέτες που κοινοποιήθηκαν ενισχύουν την κατεύθυνση προς πιο εξατομικευμένες και αποτελεσματικές θεραπείες», τονίζει η κ. Ελένη Αραβαντινού Φατώρου, MD, MSc, Παθολόγος Ογκολόγος Β’ Ογκολογικής Κλινικής Metropolitan Hospital.
Μήπως δεν χρειάζονται όλες οι γυναίκες με καρκίνο μαστού χημειοθεραπεία;
Φέτος, η κλινική μελέτη OPTIMA κέντρισε το ενδιαφέρον, επιχειρώντας να απαντήσει σε ένα κρίσιμο ερώτημα: «Θα πρέπει να υποβληθώ σε χημειοθεραπεία;». Αυτή η έρευνα εστιάζει σε γυναίκες με πρώιμο καρκίνο του μαστού και αποσκοπεί στην εκτίμηση της ανάγκης για χημειοθεραπεία μετά τη χειρουργική επέμβαση.
Πολλές γυναίκες με ορμονοθετικό καρκίνο του μαστού (τον πιο διαδεδομένο τύπο της νόσου) που έχει επεκταθεί στους λεμφαδένες, υποβάλλονταν προληπτικά σε χημειοθεραπεία. Ωστόσο, η διαδικασία αυτή φέρει σημαντικές παρενέργειες. Προς το παρόν, η επιλογή θεραπείας γίνεται με βάση συγκεκριμένες μοριακές υπογραφές.
Η μελέτη OPTIMA ανάλυσε τη χρήση ενός εξελιγμένου γονιδιακού τεστ (Prosigna) σε γυναίκες άνω των 40 ετών με έως 9 διηθημένους λεμφαδένες, εξετάζοντας 50 συγκεκριμένα γονίδια του όγκου και εκτιμώντας την πιθανότητα υποτροπής:
- Υψηλός κίνδυνος: Απαιτείται χημειοθεραπεία εάν το τεστ δείξει υψηλό ρίσκο υποτροπής.
- Χαμηλός κίνδυνος: Αν το τεστ δείξει χαμηλό ρίσκο, η ορμονοθεραπεία μπορεί να είναι επαρκής, αποφεύγοντας τη χημειοθεραπεία.
«Τα αποτελέσματα που παρουσίασαν στο ASCO ήταν ενθαρρυντικά: Γυναίκες με χαμηλό κίνδυνο που δεν υποβλήθηκαν σε χημειοθεραπεία και έλαβαν ορμονοθεραπεία, παρουσίασαν ισάξια ποσοστά επιβίωσης με εκείνες που underwent χημειοθεραπεία.
Με αυτό τον τρόπο, τα δύο τρίτα των ασθενών μπορούν να απαλλαγούν από τη χημειοθεραπεία. Οι γυναίκες αυτές γλιτώνουν από τις δύσκολες παρενέργειες της χημειοθεραπείας, όπως η αλωπεκία και η κόπωση, διατηρώντας παράλληλα την ποιότητα ζωής τους. Σημαντική είναι η αναμονή για τα τελικά αποτελέσματα της επόμενης πενταετίας, ώστε να καθοριστεί η νέα προσέγγιση στην καθημερινή κλινική πράξη», προσθέτει.
Καινοτομίες στον ορμονοευαίσθητο καρκίνο του μαστού
Επιπλέον, το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε και στα αποτελέσματα του giredestrant, ενός νέας γενιάς από του στόματος εκλεκτικού αποικοδομητή, που στοχεύει τους υποδοχείς των οιστρογόνων.
Η μελέτη evERA Breast, αξιολόγησε τον συνδυασμό giredestrant με everolimus σε ασθενείς με μεταστατικό, HR-θετικό/HER2-αρνητικό καρκίνο του μαστού που είχαν ήδη λάβει αναστολείς CDK4/6. Σύμφωνα με αυτή τη μελέτη, ο συνδυασμός επιβεβαίωσε όφελος στον χρόνο επιβίωσης χωρίς επιδείνωση της νόσου και καθυστέρησε την ανάγκη για χημειοθεραπεία, αποδεικνύοντας αποτελεσματικότητα ακόμα και σε μεταγενέστερες θεραπείες.
«Πέρα από τη μεταστατική νόσο, οι εξελίξεις στην πρώιμη ορμονοευαίσθητη κατάσταση ήταν εντυπωσιακές, καθώς φαίνεται ότι η χρήση του φαρμάκου μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο υποτροπής για ασθενείς υψηλού κινδύνου», προσθέτει.
Η φροντίδα των ασθενών ξεπερνά τα φάρμακα
Στο ASCO 2026, παρουσιάστηκαν και τα αποτελέσματα μιας σημαντικής ιταλικής μελέτης που εξέτασε την επίδραση ενός ολοκληρωμένου προγράμματος αλλαγής τρόπου ζωής σε γυναίκες με πρώιμο καρκίνο του μαστού.
Η μελέτη περιλάμβανε σχεδόν 500 γυναίκες μετά την χειρουργική επέμβαση, οι οποίες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: εκείνη με το πρόγραμμα παρέμβασης και εκείνη με την κοινή παρακολούθηση. Το πρόγραμμα παρέμβασης συνδύαζε μεσογειακή διατροφή, τακτική σωματική άσκηση και επίπεδα βιταμίνης D άνω των 60 ng/ml και η εφαρμογή του διήρκησε περίπου 33 μήνες.
Μαθηματικά, οι ασθενείς που ακολούθησαν το εντατικό πρόγραμμα εμφάνισαν μειωμένο κίνδυνο υποτροπής, καθώς και βελτίωση στην καρδιοαγγειακή υγεία τους.
«Τα αποτελέσματα της μελέτης ενισχύουν την επιρροή του τρόπου ζωής στον καρκίνο του μαστού. Μια ισορροπημένη διατροφή και τακτική άσκηση μπορούν να αξιοποιηθούν ως συμπληρωματικές παρεμβάσεις», σημειώνει.
Είναι, όμως, κρίσιμο να τονιστεί ότι αυτά τα μέτρα δεν υποκαθιστούν τις συμβατικές ογκολογικές θεραπείες, αλλά λειτουργούν συμπληρωματικά σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση της φροντίδας», προσθέτει.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τις ασθενείς;
«Οι εξελίξεις που αναδείχθηκαν στο ASCO 2026 δεν επιφέρουν άμεσες αλλαγές στη θεραπεία όλων των γυναικών με καρκίνο του μαστού. Έχουν, όμως, ιδιαίτερη σημασία, καθώς επιβεβαιώνουν την τάση προς την εξατομικευμένη ιατρική, όπου οι θεραπευτικές επιλογές στοχεύουν στα βιολογικά χαρακτηριστικά του κάθε όγκου. Ο τελικός στόχος είναι η αποτελεσματική θεραπεία, αλλά και η διασφάλιση της καλύτερης ποιότητας ζωής για την ασθενή», καταλήγει η κ. Αραβαντινού Φατώρου.
*Στην Β’ Ογκολογική Κλινική του Metropolitan Hospital παρακολουθούνται συνεχώς οι διεθνείς επιστημονικές εξελίξεις, ενσωματώνοντας άμεσα τις πιο σύγχρονες μεθόδους στην καθημερινή πρακτική. Προσφέρεται σε κάθε γυναίκα μια απόλυτα εξατομικευμένη και προηγμένη θεραπευτική φροντίδα, προσαρμοσμένη στις μοναδικές της ανάγκες.
Μέσω της διεπιστημονικής συνεργασίας και της Κλινικής Μίας Ημέρας, παρέχονται καινοτόμες και ασφαλείς θεραπείες χωρίς την ανάγκη χρονοβόρων νοσηλειών. Η ομάδα της Κλινικής, συνδυάζοντας την αριστεία με την ανθρώπινη προσέγγιση, υποστηρίζει την ασθενή σε κάθε στάδιο της θεραπευτικής της διαδρομής.
**Το Metropolitan Hospital διαθέτει πιστοποίηση EUSOMA, με το Κέντρο Μαστού να είναι η μοναδική Μονάδα Μαστού στην Ελλάδα που έχει αποκτήσει αυτή τη διάκριση. Η διεθνώς αναγνωρισμένη πιστοποίηση «Breast Centres Certification» βεβαιώνει ότι το Metropolitan Hospital πληροί τις υψηλότερες προδιαγραφές για την αντιμετώπιση ασθενειών του μαστού.
