Η Ελλάδα εισέρχεται σε έναν νέο κανονιστικό χάρτη για την Τεχνητή Νοημοσύνη, καθώς κατέθεσε νομοσχέδιο που ενσωματώνει τον ευρωπαϊκό Κανονισμό για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act). Οι ρυθμίσεις αυτές θα επιφέρουν σημαντικές αλλαγές στη διαχείριση των AI συστημάτων στη χώρα, με επίκεντρο την προστασία των πολιτών και την πιστοποίηση των φορέων.
Στις 6 Ιουλίου 2026, το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης παρουσίασε στη Βουλή το σχέδιο νόμου που θα ρυθμίζει την εφαρμογή του AI Act στην Ελλάδα. Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα αναλαμβάνει τον ρόλο της κεντρικής εποπτικής αρχής, ενώ η ΕΕΤΤ (Ελληνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων) θα είναι υπεύθυνη για την πιστοποίηση των φορέων ελέγχου. Ο νομοθέτης αυτή τη στιγμή βρίσκεται στη διαδικασία συζήτησης του νομοσχεδίου στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή, με επόμενη συνεδρίαση προγραμματισμένη για τις 13 Ιουλίου.
Ποιες αρχές αναλαμβάνουν τον έλεγχο
Η ΑΠΔΠΧ θα επιβλέπει τρεις κύριες κατηγορίες AI συστημάτων: εκείνα που απαγορεύονται, τα συστήματα υψηλού κινδύνου και αυτά που πρέπει να τηρούν κανόνες διαφάνειας – όπως είναι τα chatbot και τα εργαλεία που δημιουργούν συνθετικό περιεχόμενο. Επιπλέον, η Αρχή λειτουργεί ως κεντρικό σημείο επικοινωνίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με θέματα που αφορούν την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Η ΕΕΤΤ θα έχει τον ρόλο της αρχής που κοινοποιεί τις πιστοποιήσεις. Αυτό σημαίνει ότι θα αξιολογεί και θα αναγνωρίζει οργανισμούς που πιστοποιούν την συμμόρφωση των συστημάτων ΤΝ, ιδίως αυτών που ανήκουν στην κατηγορία υψηλού κινδύνου.
Δοκιμαστήριο για νεοφυείς επιχειρήσεις
Με στόχο την υποστήριξη των εποπτικών αρχών, η ΕΕΤΤ θα συστήσει ένα Κέντρο συντονισμού και τεχνογνωσίας, σχεδιασμένο να παρέχει εκπαίδευση και βοήθεια, ιδιαίτερα στις μικρομεσαίες και νεοφυείς επιχειρήσεις για τη συμμόρφωση με τους νέους κανονισμούς.
Επιπλέον, θα θεσπιστεί ένα Ρυθμιστικό Δοκιμαστήριο ΤΝ, υπό τη συν-επίβλεψη ΑΠΔΠΧ και ΕΕΤΤ, όπου οι επιχειρήσεις θα μπορούν να δοκιμάζουν τα συστήματά τους σε ελεγχόμενο περιβάλλον προτού τα διαθέσουν στην αγορά. Αναμένονται συμμετοχές φορέων, όπως το «ΦΑΡΟΣ AI Factory» και το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας.
Καταγγελίες και πρόστιμα
Η ΑΠΔΠΧ σκοπεύει να εγκαταστήσει ένα ενιαίο σύστημα υποβολής καταγγελιών για παραβιάσεις του Κανονισμού. Αν κάποια από τις εποπτικές αρχές δεν απαντήσει εντός 30 ή 60 ημερών, η υπόθεση θα παραπέμπεται αυτομάτως στην ΑΠΔΠΧ για περαιτέρω ενέργειες.
Οι κυρώσεις θα περιλαμβάνουν προειδοποιήσεις, επίπληξεις και πρόστιμα, σύμφωνα με το άρθρο 99 του ευρωπαϊκού Κανονισμού. Σε σοβαρές παραβάσεις, οι χρηματικές κυρώσεις δυναμικά να φτάσουν έως το 2% του μέσου ημερήσιου παγκόσμιου τζίρου μιας εταιρείας. Οι κυρώσεις αφορούν και τον δημόσιο τομέα, ενώ όποιος επιθυμεί να προσβάλει μια απόφαση μπορεί να την παραπέμψει στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
Μητρώο για τα συστήματα ΤΝ του δημοσίου
Η Ειδική Γραμματεία Τεχνητής Νοημοσύνης και Διακυβέρνησης Δεδομένων θα συστήσει ένα ενιαίο Μητρώο συστημάτων ΤΝ. Κάθε δημόσιος φορέας θα υποχρεούται να δηλώνει τον σκοπό χρήσης του συστήματος, τα δεδομένα που επεξεργάζεται και τους κινδύνους που ενδέχεται να προκύψουν για τα δικαιώματα των πολιτών. Οι φορείς που ήδη χρησιμοποιούν AI συστήματα θα πρέπει να τα καταχωρήσουν αναδρομικά μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 2026. Οι πληροφορίες του Μητρώου θα τροφοδοτούν ένα νέο Παρατηρητήριο ΤΝ, το οποίο θα παρακολουθεί την πρόοδο της Εθνικής Στρατηγικής για την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Ποινική προστασία απέναντι στα deepfakes
Το νομοσχέδιο εισάγει ποινικές διατάξεις που αφορούν τη μηχανογραφημένη επισήμανση περιεχομένου deepfake και τις ενδεχόμενες παρεμβάσεις στα εργαλεία επισήμανσης. Αυτές οι πράξεις μπορεί να επισύρουν ποινές φυλάκισης και χρηματικές ποινές.
Η άποψή μας στο TechNoid.gr
Το παρόν νομοσχέδιο αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για την Ελλάδα, δείχνοντας τη δέσμευση της χώρας να ενεργοποιήσει τη ρύθμιση που μέχρι πρότινος παρέμενε θεωρητική. Το Ρυθμιστικό Δοκιμαστήριο ενδέχεται να προσφέρει στις νεοφυείς επιχειρήσεις ασφαλείς συνθήκες δοκιμών, κάτι που μπορεί να συμβάλει στην καινοτομία και την ανάπτυξή τους. Ωστόσο, θα είναι κρίσιμο να παρακολουθήσουμε αν η ΑΠΔΠΧ διαθέτει τις απαιτούμενες πόρους και τεχνογνωσία για να ανταποκριθεί στις νέες προκλήσεις που δημιουργούνται από το νομοσχέδιο.
