Μια νέα, σημαντική ανακάλυψη από τον υποθαλάσσιο κόσμο της Σαντορίνης και της Τάφρου του Κολούμπου αναδεικνύει την αιτία των ιστορικών ηφαιστειακών εκρήξεων της περιοχής και επαναστατεί τη γεωλογική κατανόηση ενός από τα πιο ενεργά ηφαιστειακά συστήματα στην Ευρώπη.
Σύμφωνα με πρόσφατη διεθνή μελέτη, οι ερευνητές εντόπισαν μια ανεξερεύνητη τεκτονική δομή, την οποία ονόμασαν «Τάφρος του Κολούμπου». Αυτή η δομή εκτείνεται βορειοανατολικά της Σαντορίνης και φαίνεται να σχετίζεται άμεσα με τη δημιουργία του υποθαλάσσιου ηφαιστείου Κολούμπου.
Η μελέτη στηρίχθηκε σε σεισμικά δεδομένα υψηλής ανάλυσης και υποθαλάσσιες γεωτρήσεις, που διεξήχθησαν στο πλαίσιο ενός διεθνούς επιστημονικού προγράμματος, πρόσφεραν πληροφορίες κλειδιά για τη δραστηριότητα των εδαφών της περιοχής.
Τα ευρήματα αποκάλυψαν ότι πριν από περίπου 330.000 χρόνια, σημειώθηκε εντυπωσιακή αύξηση της τεκτονικής δραστηριότητας, κάτι που προκάλεσε επιτάχυνση στην κίνηση των ρηγμάτων και καθίζηση του εδάφους. Αυτά τα φυσικά φαινόμενα δημιούργησαν τις κατάλληλες συνθήκες για την εξέλιξη του ηφαιστειακού συστήματος όπως το γνωρίζουμε σήμερα.
Ένα από τα κύρια συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι το μάγμα δεν κινήθηκε κατά μήκος των κεντρικών ρηγμάτων, όπως προϋπέθεταν πολλές προηγούμενες θεωρίες. Αντιθέτως, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα ηφαιστειακά κέντρα αναπτύχθηκαν εντός της τάφρου, σε περιοχές με μεγαλύτερο κατακερματισμό του φλοιού, διευκολύνοντας την ανύψωση του μάγματος προς την επιφάνεια.
Οι επιστήμονες συνέδεσαν την επιτάχυνση της τεκτονικής δραστηριότητας με την έναρξη μιας σειράς ισχυρών εκρήξεων που οδηγούσαν στη δημιουργία της σημερινής καλδέρας και διαμόρφωναν το γεωλογικό σκηνικό του νοτίου Αιγαίου.
Ιδιαίτερη προσοχή αξίζει η πιθανότητα ότι η Τάφρος του Κολούμπου επεκτείνεται και κάτω από τη βόρεια καλδέρα της Σαντορίνης, ενισχύοντας την πεποίθηση ότι όλα τα στοιχεία αλληλοσυνδέονται σε ένα ενιαίο τεκτονικό και ηφαιστειακό σύστημα.
Μετά τις σεισμικές δραστηριότητες που καταγράφηκαν στις Κυκλάδες το 2025, η ανακάλυψη αυτή αποκτά πρόσθετη σημασία, καθώς παρέχει νέα δεδομένα σχετικά με τους μηχανισμούς που συνδέουν τους σεισμούς με την κίνηση του μάγματος στο υπέδαφος.
Η κατανόηση της σχέσης ανάμεσα στην τεκτονική παραμόρφωση και την ηφαιστειακή δραστηριότητα είναι βασική για την ερμηνεία της γεωλογικής εξέλιξης της Σαντορίνης και του ευρύτερου ηφαιστειακού τόξου του Νοτίου Αιγαίου.
Με πληροφορίες από alfavita.gr
