Οι κινητήρες πυραύλων δουλεύουν σε οριακές συνθήκες πίεσης και θερμοκρασίας, όμως οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι βασικές παραδοχές δεκαετιών για τη συμπεριφορά των σωματιδίων στο εσωτερικό τους ήταν λάθος.
- Νέα μελέτη στο Physics and Fluids αποδεικνύει ότι τα σωματίδια αλουμίνας στους προωθητήρες στερεού καυσίμου (SRBs) δεν παραμένουν σφαιρικά σε hypersonic ταχύτητες.
- Οι συγκρούσεις με μόρια αέρα προκαλούν ταχεία τήξη και παραμόρφωση, ανατρέποντας τα παραδοσιακά μοντέλα προσομοίωσης.
- Τα νέα δεδομένα εξηγούν αστοχίες σε ακροφύσια πυραύλων (όπως της Northrop Grumman και της ULA) και προσφέρουν ασφαλέστερο σχεδιασμό για επανεισόδους σκαφών στην ατμόσφαιρα.
Η φυσική των συγκρούσεων
Όταν ένας πύραυλος όπως το SLS της NASA εκτοξεύεται με ταχύτητες που αγγίζουν τα 17.500 mph, οι προωθητήρες στερεού καυσίμου (SRBs) παράγουν εκατομμύρια λίρες ώθησης. Μέχρι πρότινος, τα εργαλεία μηχανικής θεωρούσαν ότι τα υποπροϊόντα καύσης —συγκεκριμένα τα σωματίδια αλουμίνας ($Al_2O_3$)— διατηρούν μια τέλεια σφαιρική μορφή καθώς εκτοξεύονται μέσα από τα ακροφύσια.
Στις δικές μας δοκιμές σε προσομοιώσεις δικτύων υψηλής ροής και δυναμικών ρευστών, γνωρίζουμε ότι οι μικρότερες αποκλίσεις στη μικροκλίμακα φέρνουν καταστροφικά αποτελέσματα στη μακροκλίμακα. Η νέα έρευνα έδειξε ακριβώς αυτό: σε hypersonic ταχύτητες, τα σωματίδια συγκρούονται με τα γύρω μόρια αέρα, θερμαίνονται απότομα και παραμορφώνονται, αλλάζοντας δραματικά την αεροδυναμική τους συμπεριφορά.
Αστοχίες στους πυραύλους
Αυτή η παρανόηση δεν είναι απλώς θεωρητική, καθώς συνδέεται άμεσα με πραγματικά ατυχήματα στον κλάδο. Κατά τη δοκιμή του νέου, ισχυρότερου SRB της Northrop Grumman για μελλοντικές αποστολές Artemis, το ακροφύσιο διαλύθηκε λίγο πριν συμπληρωθούν δύο λεπτά λειτουργίας.
Αντίστοιχα προβλήματα αντιμετώπισε η United Launch Alliance (ULA) με τους πυραύλους Vulcan και τους κινητήρες GEM 63XL που επίσης περιέχουν αλουμίνιο στο καύσιμο τους. Ενώ οι επίσημες έρευνες έδειξαν αστοχίες στα μονωτικά υλικά, η διάβρωση από επανεισρεόμενη molten αλουμίνα παίζει καθοριστικό ρόλο που μέχρι τώρα οι μηχανικοί δεν μπορούσαν να υπολογίσουν με ακρίβεια.
Θερμική προστασία και επάνοδος
Τα οφέλη αυτής της μελέτης επεκτείνονται πέρα από τα ακροφύσια των πυραύλων, φτάνοντας μέχρι την κρίσιμη φάση της ατμοσφαιρικής επανεισόδου. Όταν μια κάψουλα όπως το Orion επιστρέφει στη Γη με ταχύτητα 25.000 mph, αναπτύσσει θερμοκρασίες που φτάνουν τους 5.000 βαθμούς Φαρενάιτ.
Στο εργαστήριο του TechNoid παρατηρούμε συχνά πως η έλλειψη ακριβών δεδομένων στα υλικά θωράκισης οδηγεί σε διορθώσεις της τελευταίας στιγμής —όπως συνέβη και με την heat shield του Orion πριν την αποστολή Artemis II. Το νέο μοντέλο drag που πρότειναν οι ερευνητές επιτρέπει στους μηχανικούς να προβλέπουν τη συμπεριφορά των σωματιδίων στην επιφάνεια της θερμικής ασπίδας, προσφέροντας αυξημένα επίπεδα ασφάλειας για τα πληρώματα.
Η άποψή μας στο TechNoid
Στον τομέα της αεροδιαστημικής μηχανικής, οι παραδοχές κοστίζουν δισεκατομμύρια δολάρια και, χειρότερα, ανθρώπινες ζωές. Η επιμονή της βιομηχανίας σε “legacy” θεωρίες για τα σωματίδια αλουμίνας δείχνει πόσο εύκολα τα θεωρητικά μοντέλα απομακρύνονται από την ωμή, βίαιη πραγματικότητα της φυσικής. Χαιρετίζουμε τέτοιες μελέτες ανοιχτού κώδικα και βάσης, γιατί αποδεικνύουν ότι η πρόοδος δεν έρχεται από μεγαλύτερους προϋπολογισμούς, αλλά από τη διόρθωση θεμελιωδών λαθών στον τρόπο που κατανοούμε ταχύτητες και υλικά.
Συχνές Ερωτήσεις για τη Νέα Μελέτη Πυραύλων
Τι έδειξε η νέα μελέτη για τα σωματίδια αλουμίνας;
Απέδειξε ότι τα σωματίδια μέσα στους πυραύλους στερεού καυσίμου παραμορφώνονται και λιώνουν σε hypersonic ταχύτητες, αντί να παραμένουν σφαιρικά.
Πώς επηρεάζει αυτό τους πυραύλους SLS και Vulcan;
Εξηγεί τις απρόβλεπτες αστοχίες στα ακροφύσια των προωθητήρων (SRBs) που χρησιμοποιούν αλουμίνιο στο καύσιμο τους.
Βοηθάει η μελέτη στην επανείσοδο των διαστημοπλοίων;
Ναι, παρέχει νέα μαθηματικά μοντέλα drag που βελτιώνουν τον σχεδιασμό των θερμικών ασπίδων έναντι των ακραίων θερμοκρασιών.
Ποιοι οργανισμοί εμπλέκονται σε αυτές τις δοκιμές;
Στη σχετική αλυσίδα δοκιμών και εκτοξεύσεων συμμετέχουν φορείς και εταιρείες όπως η NASA, η Northrop Grumman και η ULA.


